Personel İş Sözleşmesi Oluşturucu

MADDE 1 — Konu ve İşin Tanımı

İşçi, işverene ait işyerinde görevinde çalışmayı; işveren de işçiye bu iş karşılığında ücret ödemeyi kabul ve taahhüt eder. Çalışma yeri adresidir. Görev veya çalışma yeri dahil çalışma koşullarındaki esaslı değişiklikler işçiye yazılı bildirilir; işçinin altı iş günü içinde yazılı kabul etmediği değişiklikler işçiyi bağlamaz (4857 sayılı İş Kanunu m.22). Bu kayıt işverene sınırsız nakil yetkisi vermez.

MADDE 2 — İşe Başlama ve Deneme Süresi

İşçi, tarihinde işe başlar.

MADDE 3 — Sözleşmenin Süresi

MADDE 4 — Çalışma Süresi ve Dinlenme

Günlük çalışma dört saat veya daha kısa ise en az 15 dakika, dört saatten fazla ve 7,5 saate kadar (7,5 dahil) ise en az yarım saat, 7,5 saatten fazla ise en az bir saat ara dinlenmesi verilir. Dinlenmeler aralıksızdır; kanuni koşullarla sözleşmeyle aralı kullandırılabilir ve çalışma süresinden sayılmaz (4857 sayılı İş Kanunu m.68).

MADDE 5 — Ücret, Ücret Ekleri ve Ödeme

Aylık ücret () olarak belirlenmiştir. Ücret, her ayın . günü ödenir; ödeme dönemi aylıktır (4857 sayılı İş Kanunu m.32). Ayda bulunmayan ödeme günü o ayın son günü uygulanır. Asgari ücretin altında ücret kararlaştırılamaz; kısmi sürede çalışılan süreye göre uygulanır. Ücret ekleri: İlgili yönetmelikte belirlenen işçi sayısına ulaşan işyerlerinde ücret banka aracılığıyla ödenir; ödeme şekli kaydı bu zorunluluğu kaldırmaz (4857 sayılı İş Kanunu m.32; Ücret, Prim, İkramiye ve Bu Nitelikteki Her Türlü İstihkakın Bankalar Aracılığıyla Ödenmesine Dair Yönetmelik m.10). 4857 sayılı İş Kanunu m.34 kapsamındaki yirmi gün işçiye tanınan çalışmaktan kaçınma hakkına ilişkindir; işverene ek ödeme vadesi vermez.

MADDE 6 — Yasal Kesintiler ve SGK

Brüt ücretten gelir vergisi, damga vergisi ve SGK primi (işçi payı) mevzuat uyarınca kesilir. Ücretin asgari ücrete isabet eden kısmına ilişkin gelir vergisi ve damga vergisi istisnaları kanuni şartlarıyla uygulanır. Bu ücret istisnaları sözleşme belgesinin muafiyetinden ayrıdır. Emeklilik durumuna göre uygulanacak sigortalılık ve kesintiler ayrıca değerlendirilir. İşveren, sigortalı işe giriş bildirgesini kural olarak sigortalılık başlangıcından önce verir; kanundaki özel bildirim süreleri saklıdır (5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu m.8).

MADDE 7 — Fazla Çalışma

MADDE 8 — Yıllık Ücretli İzin

İşçi, deneme süresi dahil en az bir yıl çalışınca yıllık ücretli izne hak kazanır; bu haktan vazgeçilemez. Kanuni asgari süreler bir yıldan beş yıla kadar (beş dahil) 14 gün, beş yıldan fazla ve on beş yıldan az 20 gün, on beş yıl ve üzeri 26 gündür. On sekiz ve daha küçük yaştakiler ile elli ve daha yukarı yaştakilere en az 20 gün verilir; yer altı maden işlerinde süreler dörder gün artırılır. Bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerine ilişkin istisna ve sözleşmeyle artırılan haklar saklıdır (4857 sayılı İş Kanunu m.53).

MADDE 9 — İşçinin Yükümlülükleri

İşçi, aksi sözleşmeden veya durumdan anlaşılmadıkça işi bizzat yapar (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.395); özen ve sadakatle çalışır, araç ve malzemeyi usulüne uygun kullanır, iş ve üretim sırlarını korur. Hizmet ilişkisi sürerken sadakat borcuna aykırı biçimde üçüncü kişiye ücretle hizmet veremez ve işverenle rekabete girişemez (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.396). İşveren için aldığı şeyleri ve paraları derhâl teslim eder, hesap verir (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.397). İş güvenliği eğitim ve talimatlarına uyar, koruyucu donanımı doğru kullanır ve tehlikeleri bildirir (6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.19).

MADDE 10 — İşverenin Yükümlülükleri

İşveren; iş göstermek, ücreti zamanında ödemek, işçinin sağlık ve güvenliğini korumak, kişiliğine saygı göstermek ve eşit davranma ilkesine uymakla yükümlüdür (4857 sayılı İş Kanunu m.5). Psikolojik ve cinsel tacizi önleyici tedbirleri alır (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.417); mesleki riskleri önler, risk değerlendirmesini ve gerekli organizasyonu sağlar (6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.4).

MADDE 11 — Fesih, İhbar ve Tazminat

İşçinin haklı nedenle derhal fesih hakkı (4857 sayılı İş Kanunu m.24), işverenin haklı nedenle derhal fesih hakkı (4857 sayılı İş Kanunu m.25) ve ilgili kullanma süreleri (4857 sayılı İş Kanunu m.26) saklıdır. Kıdem tazminatı, koşulları oluşursa 1475 sayılı İş Kanununun yürürlükte olan 14 üncü maddesi uyarınca değerlendirilir.

MADDE 12 — Tebligat Adresleri

Taraflar, bu sözleşmede yazılı adreslerini tebligat adresi olarak bildirmiş olup adres değişikliğini karşı tarafa yazılı olarak bildirmekle yükümlüdür.

MADDE 13 — Uyuşmazlıkların Çözümü

İşçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talepli davalarda arabulucuya başvuru dava şartıdır (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/1). İş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davaları bu şartın dışındadır (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/3). Davalının dava tarihindeki yerleşim yeri ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesi yetkilidir. İş kazası tazminatında kazanın veya zararın meydana geldiği yer ile zarar gören işçinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir; diğer kanuni yetki hükümleri saklıdır. Bu kurallara aykırı yetki sözleşmesi geçersizdir (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.6).

MADDE 14 — Damga Vergisi Muafiyeti ve Genel Hükümler

Bu sözleşme, 4857 sayılı İş Kanununun 8 inci maddesi uyarınca damga vergisi ile her çeşit resim ve harçtan muaftır. Sözleşmede düzenlenmeyen konularda 4857 sayılı İş Kanunu ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.

MADDE 15 — İş Sağlığı ve Güvenliği

İşveren gerekli tedbirleri alır; maliyetleri işçiye yansıtamaz (6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.4). İşe giriş ve iş değişikliğinde sağlık muayenesini ve risklere uygun sağlık gözetimini sağlar; tehlikeli ve çok tehlikeli işlerde işe uygunluk raporu olmadan işe başlatamaz. Raporlar kanunen yetkili sağlık hizmeti sunucularından alınır; maliyet işverene aittir, sağlık bilgileri gizli tutulur (6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.15). İşe başlamadan önce ve riskler değiştiğinde gerekli eğitim verilir; eğitim maliyeti işçiye yansıtılmaz, eğitimde geçen süre çalışma süresidir (6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.17). İşçi aldığı eğitim ve talimatlara uyar (6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.19).

MADDE 16 — Kişisel Veriler ve Özlük Dosyası

Kimlik, iletişim, çalışma ve ücret bilgileri; sözleşmenin kurulması veya ifasıyla doğrudan ilgili ve gerekli olduğu ölçüde, hukuki yükümlülüklerin yerine getirilmesi için kanuni işleme şartlarına dayanılarak işlenir (6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.5). İşveren özlük dosyasını düzenler, bilgileri hukuka uygun kullanır ve gizliliği korur (4857 sayılı İş Kanunu m.75). Veri sorumlusu, amaçlar, aktarımlar, toplama yöntemi, hukuki sebep ve ilgili kişi hakları hakkında ayrı aydınlatma metni sunar (6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.10). Bu madde açık rıza beyanı değildir.

MADDE 17 — Telafi Çalışması

Zorunlu nedenlerle işin durması, genel tatiller öncesi veya sonrası işyerinin tatil edilmesi veya benzer nedenlerle normal sürelerin önemli ölçüde altında çalışılması ya da işçinin talebiyle izin verilmesi hâllerinde, çalışılmayan süreler için dört ay içinde telafi çalışması yaptırılabilir. Cumhurbaşkanının bu süreyi iki katına kadar artırma yetkisi saklıdır. Telafi çalışması günlük en çok çalışma süresini ve günde üç saati aşamaz; tatil günlerinde yaptırılamaz. Fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma sayılmaz (4857 sayılı İş Kanunu m.64).

MADDE 18 — Araç, Malzeme ve Sırların Korunması

İşçi teslim edilen araç, demirbaş ve malzemeyi özenle kullanır; iş ilişkisi sonunda işverene ait olanları teslim eder. İş ve üretim sırlarını hizmet ilişkisi boyunca korur; ilişki sonrasında da işverenin haklı menfaatinin gerektirdiği ölçüde sır saklama yükümlülüğü sürer (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.396). Bu kayıt sözleşme sonrası genel bir rekabet yasağı oluşturmaz.