T.C.
DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/12/2024
KARAR TARİHİ : 25/09/2026
KARAR YAZIM TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ..... yılından bu yana medya hizmet sağlayıcılığı faaliyetlerini sürdürdüğünü, .....yılına kadar "....." yayın ismini kullandıktan sonra RTÜK’e yapılan başvurunun kabulüyle 2010 yılından itibaren "....." ve "....." isimleriyle yayın yaptığını, Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun .....sayılı yazısında da belirtildiği üzere 6112 sayılı Kanun kapsamında Diyarbakır il merkezine yönelik karasal ve internet ortamında televizyon ile radyo yayın hak ve izinlerinin bulunduğunu, Türk Marka ve Patent Kurumu nezdinde .....tarihinden itibaren on yıl süreyle tescil edilen "....." markasının yanı sıra .....tarihinde .....başvuru numarası ile "....." markası için tescil başvurusunda bulunulduğunu, müvekkilinin söz konusu isimle ulusal ve yerel etkinliklere katılarak çeşitli sosyal medya mecralarında uzun yıllardır içerik ürettiğini ve sektörde tanınırlık ile ayırt edicilik kazandığını, davalı şirketin ise RTÜK nezdinde hiçbir yayın hakkı veya lisansı bulunmamasına rağmen müvekkiline ait yayın isimlerini birebir kullanarak aynı faaliyet alanında ".....", "....." ve ....." isimleriyle medya hizmeti sunduğunu, ayrıca sponsorlu içeriklerle arama motorlarında üst sıralara çıkarak müvekkilinin işletmesiyle iltibas ve bağlantı intibası yarattığını, eylemlerin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 54 ve devamı maddeleri kapsamında dürüstlük kuralına aykırı haksız rekabet teşkil ettiğini, konu hakkında Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde .....soruşturma sayılı dosya ile suç duyurusunda bulunulduğunu, davalının müvekkilinin ticari itibarını sarsacak basın açıklamaları yaptığını, uyuşmazlığa ilişkin zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun .....tarihli ve Esas:....., Karar:.....sayılı ilamı ile Yargıtay .....Hukuk Dairesinin içtihatları uyarınca iltibas oluşturan eylemlerin haksız rekabet oluşturduğunu ve tüzel kişilerin ticari itibarının zedelenmesi sebebiyle manevi tazminat koşullarının oluştuğunu ileri sürerek; öncelikle davalının ".....", "....." ve "....." isimleriyle yayın yapma, içerik üretme ve medya hizmeti sunma şeklindeki eylemlerinin ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasını, yargılama neticesinde davalının eylemlerinin haksız rekabet oluşturduğunun tespitini, men'i kapsamında haksız rekabet teşkil eden bu eylemlerin engellenmesini ve yasaklanmasını, müvekkilinin uğradığı zarar karşılığında 100.000,00 TL manevi tazminat ile fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle tahsilini, kesinleşecek hüküm özetinin masrafı davalıya ait olmak üzere ülke çapında dağıtımı yapılan üç büyük gazetede ilanını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi ve tensip zaptı ekli meşruhatlı davetiyenin davalıya usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş, davalının süresi içinde cevap dilekçesi sunduğu görülmüştür.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin usul ve yasaya uygun olarak kurulup ticaret siciline tescil ve ilan edildiğini, davacının müvekkili şirketin unvanı ile unvanda yer alan ".....(.....)", ".....(.....)" ve ".....)" ibarelerinin kendi unvanıyla iltibas yarattığını ileri sürdüğünü, davacının müvekkilinin unvanını ticaret sicil gazetesindeki ilanla öğrenmiş sayılacağını, haksız rekabet davalarındaki 1 ve 3 yıllık zamanaşımı sürelerinin dolduğunu, esasa ilişkin olarak ise davacının iltibas ve haksız rekabet iddialarının gerçeği yansıtmadığını ve davanın kötü niyetli açıldığını, müvekkili .....Şirketinin basın ahlak ve etik kurallarına uygun biçimde faaliyetlerini sürdürdüğünü, davacı .....A.Ş.'den önce marka tescil ve lisansını aldığını, .....tarihinde "....." ve "....." alan adlarını tescil ettirerek ajans aboneliklerini gerçekleştirdiğini ve 5187 sayılı Basın Kanunu gereğince Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına bildirimde bulunup yasal kuruluş sürecini tamamladığını, davacının usulüne uygun tescili bulunmadığı veya müvekkilinden sonraki bir tarihte müracaat ve tescili olduğu halde işbu davayı açtığını, tescilli ticaret unvanının sicilden terkin edilinceye kadar kullanılmasının hukuka aykırılık oluşturmayacağını ve bu dönem için tazminat istenemeyeceğini, müvekkilinin tescilli markalarının davacının unvanı veya markasıyla iltibasa yol açacak bir yönünün bulunmadığını, davacının "....." ibaresinin tescili için başvurduğunu, müvekkilinin unvanında yer alan "....." ibaresi ile diğer kelime gruplarının tamamen farklı olduğunu, kelimelerin ortalama düzeydeki bir tüketiciyi yanıltamayacağını, "....." kelimesinin Diyarbakır'ın eski ismi olup anonim nitelik taşıdığı gibi müvekkilinin unvanı olan ".....da kısaltması olduğunu, davanın Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralına aykırı ve hakkın kötüye kullanılması mahiyetinde bulunduğunu belirterek öncelikle zamanaşımı nedeniyle, aksi halde esastan haksız, soyut ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, TTK'nın 54 vd. maddesi gereğince haksız rekabetin tespiti, meni ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Türk Ticaret Kanunu'nun 54. maddesi, dürüst ve bozulmamış rekabeti sağlamayı amaçlar. Maddeye göre rakipler veya tedarikçiler ile müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen, aldatıcı ya da dürüstlük kuralına aykırı her türlü davranış ve ticari uygulama haksız ve hukuka aykırıdır. Düzenlemenin temel gayesi, piyasadaki tüm katılanların menfaatine uygun olarak dürüst ve bozulmamış rekabet ortamını korumaktır. Rakipler arasında ya da tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri zedeleyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı ticari eylemler hukuken yasaktır.
Somut olayda, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu İzin ve Tahsisler Dairesi Başkanlığı’nın Mahkememize hitaben yazmış olduğu .....tarih, .....sayılı yazısında “.....Yayıncılık A.Ş.” unvanlı “.....” logolu ve “.....” çağrı işaretli kuruluşun genel yayın türünde karasal ortamdan yerel televizyon (T3) ve yerel radyo (R3) yayın lisans başvurusu ve başvurulara istinaden 6112 Sayılı Kanunun geçici 4. maddesinin birinci fikrası kapsamında mülkesep hak teşkil etmemek üzere UHF5 bandı 47. kanal ve FM bandı 100.5 Mhz frekansından Diyarbakır İl merkezine yönelik yerel televizyon ve yerel radyo yayını yapma hakkı ile 6112 sayılı Kanunun 29/A maddesinin birinci fikrası kapsamında bahse konu yayın haklarına istinaden internet ortamından televizyon ve radyo yayını yapma izni (İnternet-TV ve İnternet RD) bulunduğu bilgisinin kayıtlarında yer aldığı, davalının ise .....tarihli ve ....., .....sayılı yazıları ile internet ortamından isteğe bağlı yayın hizmeti (İnternet-İBYH) yayın lisansı almak üzere Üst Kurula başvurduğu, gerekli bilgi ve belgeleri henüz tamamlamadığından lisanslama aşamasının tamamlanmadığı, “.....”, “.....”, .....” ve “.....” logo ve çağrı işaretlerinin kullanımına ilişkin olarak “.....A.Ş.” .....sayılı yazısı ile Üst Kurula şikayette bulunduğu, gerekli işlemlerin Üst Kurulca yürütülmekte olduğu bilgisinin kayıtlarında yer aldığı, Türk Patent Ve Marka Kurumu Hukuk Müşavirliği’nin Mahkememize hitaben yazmış olduğu .....sayılı yazısında; davalı adına ....., ....., ....., ....., .....kod numaralarıyla kayıtlı marka başvuruları tespit edildiği, başvurulara ilişkin, kullandıkları ürün ve hizmet listelerinin ve başvuru belgelerindeki bilgilerin ayrışımı içerir onaylı renkli başvuru kayıtlarının yazı ekinde gönderildiği, başvuruların tamamının tescil işlemlerinin muhtelif aşamalarda devam ettiğinin bildirildiği, davacı adına .....sayılıa tescilli markanın olduğu, süresi içerisinde yeniletilmediğinden geçerliliğini yitirdiği, davacı adına ...../kod numarasıyla kayıtlı marka başvurularına ilişkin, kullandıkları ürün ve hizmet listelerinin ve başvuru belgelerindeki bilgilerin ayrışımı içerir onaylı renkli başvuru kayıtlarının yazı ekinde gönderildiği, başvuruların tescil işlemlerinin muhtelif aşamalarda devam ettiğinin bildirildiği, davacının 2010 yılında RTÜK’e yaptığı başvurunun kabulü ile birlikte 2010 yılından bu yana “.....” .....” yayın ismini kullandığı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu İzin ve Tahsisler Dairesi Başkanlığının .....sayılı yazısı ile sabit olduğu, davacının “.....” markasının .....tarihinde tescil edildiği, davacının “.....” markasının tescili için Türk Patent ve Marka Kurumu'na başvuru yaptığı, davacının “.....”, “.....” yayın ismi ile içerik üretip, habercilik hizmeti sunduğu, davacının “.....”, “.....TV” isimleri ile yayın yapıp, bu isimleri kullandığı, davalının “.....”, “.....TV”, “.....” isimleri ile yayın yapıp, bu isimleri kullandığı, davacının yayın ismi olarak kullandığı marka “.....” ve “.....TV”, davalı tarafından kullanılan yayın ismi yine “.....”, “.....TV” ve “.....” davalının kullanımları markasal nitelikte ve davacı markasıyla benzer olduğu, karşılaştırması yapılan davacı ve davalı markalarının haksız rekabete konu mal ve hizmetleri ortalama tüketicilere hitap ettiği, ortalama tüketicinin, değişik markalar arasında karşılaştırma imkanını nadiren bulabileceği, daha çok markaları, hafızasında tutabildiği kadar görüntüsüne göre değerlendirme yaptığı, tüketicilerin genellikle markayı bir bütün olarak algıladığı ve detaylarını analize girmedikleri, diğer taraftan ‘çağrıştırma’ ve ‘bağlantı kurma’ ihtimallerinin, karıştırılma ihtimaline (tehlikesine) dahil kavramlar olduğu nazara alındığında, davacı tarafa ait yayım yapılan “.....TV”, “.....Radyo” ile .....tarafından dosyaya sunulan belgeden 2010 yılından bu yana lisanslı olarak hizmet verdiği, davalı tarafa ait “.....”, “.....TV”, “.....” hizmetleri hakkında RTÜK tarafından dosyaya sunulan belge kapsamında .....tarihinde lisans başvurusu yapıldığı ve başvurunun değerlendirme aşamasında olduğu, aynı zamanda davalı şirketin kuruluş tarihinin .....tarihi olduğu hususları doğrultusunda, davacının “.....TV”, “.....Radyo” yayım tarihinin, davalı tarafa yayımı yapılan “.....TV”, “.....TV”, .....TİMES” kuruluşlarından önce olduğu, davalı tarafın “.....TV”, “.....TV”, .....” yayım hizmetlerinin, davacı tarafın “.....TV”, “.....” yayım hizmetleri arasında benzerlik arz eden ve aynı hizmet sınıfında fiili kullanımının olduğu anlaşılmış olup, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında haksız rekabet şartlarının oluştuğuna kanaat edilmiş, davalı tarafa yayımı yapılan hizmetlerin davacı tarafa yayımı yapılan hizmetler ile bağlantı ve çağrışım suretiyle ortalama tüketici nezdinde karıştırılma ihtimaline mahal vereceği kanaatine varılmıştır. İzah edilen nedenle, davalının ".....Tv", ".....Radyo", ".....Times" isimlerini kullandığı eylemlerinin haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, davalının ".....", .....", ....." isimleriyle yayın yapma, içerik üretme, medya hizmeti sağlayıcısı olarak yapacağı her türlü haksız eyleminin engellenmesine/yasaklanmasına karar vermek gerekmiştir.
Davacı vekili davalının haksız eylemi nedeni ile maddi tazminat talep etmiş olup, iş bu davada dava tarihi .....olup davacıya ait davacı tarafa ait yayım yapılan “.....”, “.....” ile RTÜK tarafından dosyaya sunulan belgeden 2010 yılından bu yana lisanslı olarak hizmet verdiği, davalı tarafa ait “.....”, “.....TV”, “.....” hizmetleri hakkında RTÜK tarafından dosyaya sunulan belge kapsamında .....tarihinde lisans başvurusu yapıldığı ve başvurunun değerlendirme aşamasında olduğu, aynı zamanda davalı şirketin kuruluş tarihinin .....tarihi olduğu hususları dikkate alındığında davalının davacıya ait isim ve markaları haksız surette kullanması nedeni ile davalının dava tarihi ile şirketin kuruluşundan itibaren bu yolla elde ettiği kazancın davacının maddi zararı olarak kabul edilmesi gerekmektedir.
Mahkememizce, .....tarihli celsenin (3) numaralı ara kararı ile davalı tarafa ticari defter ve belgelerini ibraz etmek üzere kesin süre verilmiş, davalı taraf defter ve belgelerini ibraz etmemiş, ibrazdan kaçınmış sayılmıştır.
Türk Borçlar Kanunu'nun 50. maddesi; " Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.
Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler. " hükmünü havidir.
Davalının davaya konu haksız eylemi nedeni ile elde ettiği gelirin davalının ticari defter ve belgeleri ile tespit edilememiş olması nedeni ile Mahkememizce TBK'nun 50. maddesi uyarınca, hakkaniyete ve menfaatler dengesine uygun, makul bir miktarın maddi tazminat olarak hüküm altına alınması gerektiğine kanaat edinilmiş, somut olayda Mahkememizce 100.000,00 TL maddi tazminatın dosya kapsamı ile uyumlu olduğu değerlendirilmekle beraber davacının talebi ile bağlı kalınarak, 10.000,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Davalının haksız fiil niteliğindeki eylem karşısında kusurlu taraf aleyhinde ihlal edilen hakkın niteliği, ihlal süresi, hak ve nesafet ilkeleri gereği bir miktar manevi tazminatın da hüküm altına alınması gerekmekte olup, Mahkememizce takdiren 100.000,00 TL manevi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.
İzah edilen nedenlerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Gerekçesi gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
1.a-Davalının ".....", ".....", "....." isimlerini kullandığı eylemlerinin haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine,
1.b-Davalının ".....", ".....", "....." isimleriyle yayın yapma, içerik üretme, medya hizmeti sağlayıcısı olarak yapacağı her türlü haksız eyleminin engellenmesine/yasaklanmasına,
1.c-10.000,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
1.d-100.000,00 TL manevi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
1.e-Hükmün kesinleşmesini müteakip karar metninin masrafı davalıya ait olmak üzere, ulusal düzeyde yayın yapan üç büyük gazeteden birinde yayımlanmasına,
2-Haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi davasında alınması gerekli 732,00 TL karar harcı, maddi tazminat davasında alınması gerekli 732,00 TL karar harcı ve manevi tazminat davasında alınması gerekli 6.831,00 TL karar harcı olmak üzere toplam 8.295,00 TL karar harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 1.878,53 TL'nin mahsubu ile eksik 6.416,47 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL ara buluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan başvurma harcı 427,60 TL, peşin harç 1.878,53 TL, bilirkişi ücreti 21.000,00 TL, tebligat, posta ve müzekkere gideri 1.878,90 TL olmak üzere toplam 25.175,03 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davalının gider avansından harcanan 30,00 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi davasında davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Maddi tazminat davasında davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
8-Manevi tazminat davasında davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
9-Gider avansından artan kısmın hüküm kesinleşince Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
Katip Hakim